Karar metni
Kaynak sistemden alınan tam metin, değiştirilmeden gösterilir.
Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2023/813 E. , 2025/10629 K.
"İçtihat Metni" T.C. DANIŞTAY SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2023/813 Karar No : 2025/10629
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI): ... Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı tarafından dava dışı S.K. adına C Tipi Mesire yeri olarak tahsis edilen Kocaeli ili, Başiskele ilçesi, ... Cami mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda sınır genişletilmesi yapılmasına ilişkin işlem ile bu işlemin geri alınarak alan genişletmenin iptali istemiyle yapılan 30/04/2019 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; sınır değişikliği işlemi ile orman alanı sınırları içerisinde kalan alanın bir bölümünün mesire yeri olarak tahsis edilmesinin mevcut orman alanlarının korunması esasına aykırı olduğu, sınır genişlemesine konu alanın Yuvacık Baraj Gölü Kısa Mesafeli Koruma Alanı sınırları içerisinde yer aldığı ve bu durumun Yuvacık Baraj Gölü Özel Hükümlerine aykırılık teşkil ettiği dikkate alındığında dava konusu sınır genişlemesine ilişkin işlem ile anılan işlemin geri alınmasına yönelik davacı tarafından yapılan başvurunun zımnen reddine dair işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, usule ilişkin olarak davacı açısından menfaat ihlali koşulu gerçekleşmediği, davanın süresinde açılmadığı, esasa ilişkin olarak ise, mesire alanlarının sınır değişikliği işlemlerinde kurum görüşü alınmasına dair hüküm olmamakla birlikte, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi İSU Genel Müdürlüğünden alınan 11/07/2019 tarihli görüşün olumlu olduğu, hükme esas alınan bilirkişi raporundaki değerlendirmelerin imar mevzuatı, şehircilik ilke ve esasları çerçevesinde tespitler içerdiği, orman mühendisi bilirkişi katılımıyla yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu ek rapor alınması gerektiği, konunun orman mevzuatına hakim, ormancılık faaliyetleri konusunda yetkin bilirkişilerce değerlendirilmesi gerektiğine yönelik taleplerinin ilk derece mahkemesince kabul görmediği, dava konusu işlemlerin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğu, İSU Genel Müdürlüğünce de konu ile ilgili olumlu görüş verildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, taşınmaz mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişi raporunda, sınır değişikliği işleminin Yuvacık Baraj Gölü Özel Hükümlerine aykırılıkları nedeniyle imar mevzuatına, şehircilik ilke ve esasları ile kamu yararına uygun olmadığının ortaya konulduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Kent ormanlarının ve Orman İçi Dinlenme yerlerinin tescil yetkisinin Orman Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı emri gereğince Genel Müdürlük uhdesine alındığı, Gölcük Orman İşletme Müdürlüğü, Yuvacık Orman İşletme Şefliği sınırları içerinde kalan Kocaeli ili, Başiskele ilçesi, Servetiye Camii Köyü-Alartı mevkiinde kain 4,05 Ha. sahanının "Orman İçi Dinlenme Yeri" olarak tescil edilmesine ilişkin teklifin Genel Müdürlük Makamının... tarih ve ... sayılı olurları ile kabul edilerek, söz konusu alanın "Tomari C Tipi Orman İçi Dinlenme Yeri" olarak tescil edilmesine karar verilmiştir. Gölcük Orman İşletme Müdürlüğü ile dava dışı S.K. arasında 10/09/2013 tarihli 10 yıl süreli Tomari C Tipi Mesire Yeri İşletmeciliği İhale Sözleşmesi imzalanmıştır. Dava dışı S.K. tarafından, mesire alanı sınırları içerisinde kalan yerlerin bir kısmının arazı yapısının eğimli ve kullanıma uygun olmadığı, mesire alanına gelen ziyaretçilerin ihtiyaçlarını karşılayabilecek otopark alanının yetersiz kaldığından bahisle 19/10/2018 tarihli dilekçe ile mesire alanında sınır değişikliği yapılması talep edilmiştir. Söz konusu başvuru üzerine ilgili kurum görüşleri alındıktan sonra 19/03/2019 tarihli "Tomari C Tipi Mesire Yeri Sınır Değişikliği Teklif Raporu" hazırlanmış ve söz konusu teklif 25/03/2019 tarihli Bölge Müdürü uygun görüşü ile Genel Müdürlük onayına sunulmuştur. Dava konusu sınır değişikliği teklifinin 01/04/2019 tarihli Genel Müdürlük Makamının onayı ile kabul edildiği, davacı tarafından 30/04/2019 tarihli elektronik ileti ile Sakarya Orman Bölge Müdürlüğüne işlemin geri alınması istemiyle başvuru yapıldığı, söz konusu başvuruya cevap verilmeyerek zımnen reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. İLGİLİ MEVZUAT: 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 6. maddesinde; "Devlet ormanlarına ve Devlet ormanı sayılan yerlere ait her çeşit işler Orman Genel Müdürlüğünce yapılır ve yaptırılır"; 25. maddesinde; "Orman Genel Müdürlüğü; mevkii ve özelliği dolayısıyla lüzum göreceği ormanları ve orman rejimine giren sahaları; bilim ve fennin istifadesine tahsis etmek, tabiatı muhafaza etmek, yurdun güzelliğini sağlamak, toplumun çeşitli spor ve dinlenme ihtiyaçlarını karşılamak, turistik hareketlere imkan vermek maksadıyla, milli parklar, tabiat parkları, tabiat anıtları,tabiatı koruma sahaları ve orman mesire yerleri olarak ayırır, düzenler, yönetir ve gerektiğinde işletir veya işlettirir. " düzenlemesi yer almaktadır. 05/03/2013 tarihli ve 28578 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Mesire Yerleri Yönetmeliği'nin ''Amaç ve Kapsam'' başlıklı 1. maddesinde; ''Bu Yönetmeliğin amacı, toplumun çeşitli dinlenme, eğlenme ve spor ihtiyaçlarını karşılamak, yurdun güzelliğine katkı sağlamak ve turistik hareketlere imkân vermek amacıyla Orman Genel Müdürlüğünce tesis edilecek ve mevcut mesire yerlerinin ayrılması, onanması, planlanması, planlarının uygulanması, geliştirilmesi, işletilmesi, işlettirilmesi, yönetilmesi ve iptaline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.''; 3. maddesinin (e) bendinde; C tipi mesire yeri: Toplumun çeşitli dinlenme, eğlenme ve spor ihtiyaçlarını karşılamak, yurdun güzelliğine katkı sağlamak ve turistik hareketlere imkân vermek maksadıyla kaynak değeri ve ziyaretçi potansiyeli orta ve düşük yoğunlukta olan, günübirlik mahalli ihtiyaçları karşılamak maksadıyla, piknik üniteleri, yöresel ürünler sergi ve satış yeri, kameriye, ve diğer rekreasyonel yapı ve tesisleri ihtiva eden mesire yerleri olarak tanımlanmış, "Temel ilkeler" başlıklı 4. maddesinde; "Mesire yerlerinde aşağıdaki ilkelere uyulur: a) Her türlü düzenleme doğal ekosisteme uygun olarak yapılır. b) Gerekli hallerde orman amenajman plânları ve ilgili mevzuatta belirtilen her türlü ormancılık çalışmaları yapılır. c) İdarece belirlenen maksat dışında herhangi bir faydalanmaya müsaade edilmez"; "Kriterler" başlıklı 5. maddesinde; "Mesire yerlerine ayrılacak alanlarda; a) Orman rejimi içerisinde olması veya bu amaçla tahsis edilmesi, b) Rekreasyon ve ekosistem yönünden farklı ve zengin özelliklere sahip olması, c) Rekreasyonel kullanım talebi ve/veya ihtiyacı olması, ç) Rekreasyonel kaynak bütünlüğünü sağlayacak nitelik ve büyüklükte olması, kriterleri aranır"; 6. maddesinde; ''Mesire yerleri ayrılma kriterlerine uygun olan sahalar için işletme müdürlüğünce düzenlenen mesire yerleri teklif raporu ve ekleri, bölge müdürlüğünün görüşü ile birlikte bölge müdürlüğünce, Genel Müdürlüğe gönderilir. Genel Müdürlükçe kurulması uygun bulunan mesire yerleri, ilgili kurumlardan gerekli izin ve görüşlerin alınması için tekrar bölge müdürlüğüne gönderilir. İlgili kurumlardan izin alınan mesire yerleri Bakanlıkça uygun görülmesi halinde mesire yeri olarak ayrılır ve onanır.''; "Planlama, Projelendirme Ve Uygulama" başlıklı 7. maddesinin 3. fıkrasında; "C tipi mesire yerleri ve kent (şehir) ormanları için vaziyet planı, Gelişim ve Yönetim Planı Bölge Müdürlüğü tarafından yapılır veya yaptırılır ve Genel Müdürlükçe onaylanır."; "Sınır Değişikliği" başlıklı 8. maddesinde; "Mesire yerlerinde gerekli hallerde sınır değişikliği Genel Müdürlük onayı ile yapılabilir." hükümleri yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dava dosyasına 21/11/2023 tarihinde ihbar olunan vekili adı ile bilgi belgenin sunulduğu dilekçe ile dava konusu ''Tomari C Tipi Mesire Yeri'' olan alanda davacı ile ihbar edilen dava dışı kişinin talebi ile yeniden sınır ve alan değişikliği yapıldığı, bu konuda mevzuat gereğince yasal olarak onayı gereken tüm makamlardan gerekli olur yazılarının alındığı belirtilmiş olup dilekçenin ekine de ilgili kurumlardan alınan görüşlerin eklendiği görülmüştür. Dava konusu sınır değişikliği ile Tomari C Tipi Mesire Yeri, 4,75 hektar olarak değiştirilmiştir. Bu kapsamda dava dışı dosya ihbar edilen kişinin vekilinin sunduğu bilgi belgelerin incelenmesinden Tomari C Tipi Mesire Yerinin, adının 4,11 hektar şeklinde, adının da Tomari Konaklamasız Orman Parkı şeklinde değişikliğe uğradığı, bu kapsamda da ilgili kurumlardan alınan görüşlerin sunulduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle dosyaya 21/11/2023 tarihinde sunulan bilgi belgeler incelenerek ve gerekli araştırmalar yapılarak işbu davanın konusuz kalıp kalmadığının ortaya konulması gerekmektedir. Mahkemesince yapılacak araştırma sonucu, dava konusu sınır değişikliği işleminin konusuz kalmaması halinde ise dava konusu yerin mülkiyetinin orman olması nedeniyle orman mühendisinin de katılımı ile yeniden keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak yeniden karar verilmesi gerekmektedir. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki.... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:... K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. Kesin olarak 30/12/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
imar